DÂN CHỦ VÀ GIÁO DỤC (Tái bản 2022)

Democracy and Education

John Dewey là triết gia giáo dục có tầm ảnh hưởng sâu rộng bậc nhất đến nền giáo dục Mỹ trong thế kỷ 20. Đây là tác phẩm quan trọng nhất của ông và cũng là tác phẩm kinh điển về triết học giáo dục của thế giới.

Trong Dân chủ và giáo dục, Dewey lập luận rằng những sự kiện quan trọng không thể tránh khỏi của từng thành viên trong một nhóm xã hội sẽ quy định tính tất yếu của giáo dục. 

 Một mặt, có sự tương phản giữa tình trạng chưa trưởng thành của các thành viên non trẻ (những đại diện tương lai của nhóm hay của cộng đồng) và sự trưởng thành của những thành viên đã có nhiều trải nghiệm. Mặt khác, có một sự tất yếu rằng các thành viên chưa trưởng thành này dù có thể không được bảo vệ đầy đủ về mặt thể chất, nhưng họ đã có sự quan tâm dành cho những mục đích, thông tin, kỹ năng, lợi ích và các thực hành của những thành viên trưởng thành. Nếu không, cộng đồng sẽ không thể tiếp tục vận hành đời sống đặc trưng của nó. 

 Dewey nhận xét rằng ngay cả trong một bộ lạc “man rợ”, thành tích của những người trưởng thành vượt xa những gì các thành viên chưa trưởng thành có thể đạt được nếu họ không nhận được sự trợ giúp. 

 Với sự phát triển của nền văn minh, khoảng cách giữa năng lực ban đầu của người chưa trưởng thành và các tiêu chuẩn, phong tục của người trưởng thành ngày càng gia tăng. Chỉ đơn thuần tăng trưởng về thể chất và làm chủ được những nhu cầu sinh tồn cơ bản thôi là không đủ để tái tạo đời sống của cả cộng đồng. Cần phải có sự nỗ lực bền bỉ và sự tính toán chu toàn. Những thành viên non trẻ không chỉ không nhận thức mà còn tỏ ra thờ ơ với những mục tiêu và tập tục của cả cộng đồng xã hội phải được nhận thức đầy đủ và đúng đắn về chúng. Theo Dewey, chỉ giáo dục mới có thể xòa nhòa khoảng cách này.

Dịch giả Nguyễn Sỹ Nguyên